Hoje é dia de Santa Efigênia: A Rainha dos Escravos e dos Congos

“Ô viva, ô viva / Torna a revivar / Viva Santa Efigênia / Que viemos festejar” (Congo de Niquelândia, música: Santa Efigênia). Foto: Internet

Efigênia nasceu na Etiópia e era uma princesa negra. Por amor ao cristianismo, foi queimada em uma fogueira.

NNews/ Gilmar Alves

Neste dia 25 de julho, é comemorado o dia de Santa Efigênia, o que torna a data um feriado em Niquelândia desde meados da década de 90. A tradição da festa dessa santa negra, originalmente africana, possui raízes profundas ligadas à escravidão no Brasil. A história conta que Efigênia nasceu na Etiópia e era uma princesa negra. Em meio a muitas religiões pagãs, ela se converteu ao Cristianismo e começou a pregar o catolicismo, o que lhe rendeu perseguição. Decidindo abrir mão de sua vida de princesa, ela passou a viver entre os pobres. Após ser escravizada, Efigênia foi morta queimada em uma fogueira.

História

Registros históricos datados de 1794, encontrados no Conselho do Vaticano, na Itália, já mencionavam a Irmandade e a Congada de Santa Efigênia. Esses documentos atribuem à Irmandade a responsabilidade de zelar pelo patrimônio das disciplinas dela própria e dos congos. Em Niquelândia, o costume da festa é passado de pai para filho, de geração em geração, sobrevivendo ao longo dos anos. De acordo com os congadeiros, a tradição da congada em Niquelândia nasceu no quilombo Xambá, onde viviam negros fugidos das senzalas de Vila Boa (Cidade de Goiás), Meia Ponte (Pirenópolis) e São Félix (Cavalcante). O grupo homenageia Santa Efigênia, a protetora do município.

Pesquisa Histórica

Um estudo realizado pelos pesquisadores Dr. Sebastião Rios e Talita Viana, da Universidade Federal de Goiás, intitulado A performance do olhar: a Congada de Santa Efigênia através do olhar de Johann Emanuel Pohl, descreve que a Congada de Niquelândia foi vista e descrita pela primeira vez pelo médico, botânico e mineralogista Johann Emanuel Pohl (1782 – 1834). Pohl esteve no Brasil como membro da expedição que acompanhou a comitiva nupcial da Arquiduquesa Leopoldina da Áustria, que se casaria com Dom Pedro I, herdeiro do trono português. Ele relatou que durante sua passagem pelo país, a comitiva participou da festa de Traíras, rebatizada de Tupaciguara e hoje município de Niquelândia.

A Igreja

A igreja de Santa Efigênia, localizada no bairro que leva seu nome em Niquelândia, é uma das mais antigas da cidade. Sua construção começou pelos escravos em 1790 e possui arquitetura colonial.

Festejos

A tradição da festa de Santa Efigênia é passada de pai para filho e de avós para netos, sobrevivendo há centenas de anos em Niquelândia. Tudo começa com a capina do largo. Em seguida, são realizados o levantamento do mastro da santa, o cortejo, a procissão, as missas e almoços de confraternização oferecidos pela imperatriz e o imperador de Nossa Senhora do Carmo. A organização fica por conta dos festeiros, responsáveis pelo preparo da festa. Ao todo, são cinco festeiros de Santa Efigênia e cinco de Nossa Senhora do Carmo. A congada “trabalha” para as Santas, cantando e dançando em uma formação fixa, constituída por duas filas paralelas, nas ruas e nas casas dos festeiros e promesseiros.

Comunhão, durante a santa missa. Fotos: Elaine Alves

A programação dos onze dias de festividade religiosa e cultural inclui missas e novenas realizadas diariamente na segunda quinzena de julho. Os congos participam da celebração eucarística no penúltimo dia, vestidos com trajes africanos. Após a missa, como tradicionalmente fazem, dançam, cantam e louvam Santa Efigênia ao som da música: “Ô viva, ô viva / Torna a revivar / Viva Santa Efigênia / Que viemos festejar” (Congo de Niquelândia, música: Santa Efigênia). Para os devotos, ela é advogada contra incêndios e protetora da moradia.

A congada é um evento cultural e religioso afro-brasileiro que faz parte do folclore brasileiro. Surgiu no continente africano e sofreu influências católicas no Brasil. Através da Congada, uma dança dramática que remete à coroação de reis africanos, Santa Efigênia é homenageada pelas graças alcançadas.

Nesta quinta-feira, dia 25, às nove da manhã, católicos devotos de Santa Efigênia lotaram a estrutura montada pela prefeitura de Niquelândia ao lado da secular igreja de Santa Efigênia, na Praça Santa Efigênia, no bairro Santa Efigênia, para celebrar a santa africana reconhecida como rainha dos escravos e dos congos. Logo após a missa, centenas de populares assistiram à apresentação da congada em frente à igreja, que mais uma vez foi um grande espetáculo cultural proporcionado pela Irmandade de Santa Efigênia.

A roda apresentação em frente à Igreja. Foto: Elaine Alves

“As roupas são muito importantes na congada, pois elas representam a hierarquia e os personagens da festa. Constituem tal vestimenta: camisas, capas, chapéus, espadas e lenços. Eles devem ser confeccionados em tecidos confortáveis e que permitam os movimentos da dança”, explicou um dos participantes.

As vestimentas remetem às origens africanas: camisas brancas, saias vermelhas e calças brancas, além de um adereço de pena na cabeça. Os instrumentos musicais utilizados incluem cuíca, caixa, pandeiro, reco-reco, cavaquinho, viola, violão, tarol, tambor, tamborim, ganzá, rabeca e violino.

Os instrumentos acompanham o canto, em português, que pode ter palavras do idioma banto. O canto puxado por uma pessoa, e os congueiros acompanham o refrão. Nas letras da congada aparecem o sofrimento da escravidão e todos os lamentos do período, a invocação dos santos e das forças do alto, além dos cantos de esperança e redenção, na espera de uma vida melhor.

As secretarias de Cultura Marcia Alves e de Governo Drª Nubiana Nolasco presentes no Evento. Foto: Elaine Alves

Muitas pessoas presentes na praça não sabem os significados que cada adereço, instrumento e canto têm para o congadeiro, mas veem a apresentação como algo cultural e exótico. Segundo a secretária de cultura Márcia Alves Vila Nova, que acompanhou as festividades desde o início, a prefeitura de Niquelândia, nesta gestão, fez sua parte e deu apoio em todos os sentidos para que a festa acontecesse e a tradição permanecesse. A congada é um evento cultural e religioso afro-brasileiro que faz parte do folclore brasileiro. Surgiu no continente africano e sofreu influências católicas no Brasil.

Fonte de pesquisa:

ENCONTROTECA

PORTAL EXCELÊNCIA NOTICIA

*Essa matéria será atualizada.

Compartilhe nas Redes

Respostas de 22

  1. I don’t think the title of your article matches the content lol. Just kidding, mainly because I had some doubts after reading the article.

  2. **mitolyn**

    Mitolyn is a carefully developed, plant-based formula created to help support metabolic efficiency and encourage healthy, lasting weight management.

  3. Aborcja w prosty sposob to inicjatywa informacyjna, ktora ma na celu dostep do sprawdzonych danych na temat przerywania ciazy. Serwis skupia sie na swiadomych decyzjach. Prosta aborcja opisuje, jakie rozwiazania sa dostepne w roznych sytuacjach zyciowych. Na stronie mozna znalezc konkretne informacje dotyczace metod farmakologicznych. Priorytet polozono na zdrowie fizyczne. Informacje sa czytelne i wolne od nacisku. Prosta aborcja wskazuje, ze decyzja nalezy do kobiety. Strona porzadkuje wiedze w temacie procedur. Opisane sa zarowno mozliwe objawy, jak i wazne wskazowki. Czytelnik dowiaduje sie, jak zadbac o siebie. Serwis nie moralizuje, lecz informuje. Platforma pokazuje, ze aborcja jest procesem medycznym. W tresciach akcentowane jest znaczenie swiadomego wyboru. Strona odpowiada na pytania. Inicjatywa porzadkuje skomplikowane informacje. Dzieki temu latwiej podjac decyzje. Tresci sa zgodne z wiedza medyczna. Osoby w ciazy moga poczuc sie pewniej. Strona nie wywiera presji. Projekt informacyjny stawia na autonomie. Kazda sytuacja jest postrzegana jako wyjatkowa. Serwis prostuje nieprawdziwe informacje. Rzetelnosc to jedne z glownych wartosci projektu. Strona dostarcza wiedzy. Prosta aborcja pokazuje, ze dostep do informacji jest podstawowym prawem. Calosc zostala opracowana z mysla o prostocie. Dzieki temu tresci sa przystepne. Projekt dazy do wspieraniu zdrowia reprodukcyjnego.

  4. Guests on our platform may explore a wide range of NSFW materials intended solely for adults. Our porn site provides access to HD adult clips, high-resolution images, uncensored footage, and animated adult GIFs. Visitors can watch online HD porn videos across numerous categories, including mature women, natural curves, blonde, brunette, ebony, latina, interracial, amateur, homemade, casting, cosplay, fetish, BDSM, roleplay, voyeur, public, threesome, group scenes, and dozens of others. Our video library features daily updates, ensuring that members always have access to viral adult clips. You can also explore featured performers based on views. All available materials are 100 free of charge and do not need account creation. There are no subscriptions — simply start streaming. Our porn hub supports buffer-free playback across desktop devices. Whether you are searching for hardcore porn or the recently added content, our adult network aims to meet expectations. Explore thousands of cam girls and discover exclusive scenes. Browse through searchable categories to quickly find specific kinks. Our archive covers group encounters, along with stockings. We continuously expand our XXX collection to maintain a massive selection of porn clips. Explore our XXX universe and enjoy nonstop streaming anytime. No verification is necessary — just visit and enjoy unlimited porn.

  5. Visitors on our adult portal may discover a wide variety of explicit content intended solely for adults. Our porn site provides access to HD adult clips, high-resolution images, raw amateur recordings, and loop clips. Visitors can play full HD XXX movies across numerous categories, including MILF, natural curves, blonde, brunette, ebony, latina, interracial, amateur, homemade, casting, cosplay, fetish, BDSM, roleplay, voyeur, public, threesome, group scenes, and additional trending categories. Our adult database features daily updates, ensuring that visitors always have access to trending porn. You can also explore featured performers based on views. All provided materials are fully accessible at no cost and do not need account creation. There are no subscriptions — simply press play. Our adult streaming platform supports buffer-free playback across desktop devices. Whether you are searching for classic adult movies or the recently added content, our portal aims to meet expectations. Explore thousands of adult models and discover behind-the-scenes footage. Browse through searchable categories to quickly find favorite performers. Our collection covers bisexual content, along with cosplay outfits. We continuously expand our video repository to maintain a endless stream of erotic films. Explore our XXX universe and enjoy unlimited access anytime. No login is necessary — just access and stream without limits.

  6. Users on our site may come across a wide range of XXX media intended solely for 18+ viewers. Our adult platform provides access to HD adult clips, exclusive picture sets, raw amateur recordings, and animated adult GIFs. Visitors can watch online 4K adult content across numerous tags, including mature women, big boobs, blonde, brunette, ebony, latina, interracial, amateur, homemade, casting, cosplay, fetish, BDSM, roleplay, voyeur, public, threesome, group scenes, and many more. Our XXX archive features new uploads every day, ensuring that members always have access to viral adult clips. You can also explore recommended videos based on views. All hosted materials are fully accessible at no cost and do not require registration. There are no hidden fees — simply click and watch. Our XXX site supports fast streaming across smartphone devices. Whether you are searching for uncensored scenes or the newly uploaded videos, our adult network aims to meet expectations. Explore thousands of porn stars and discover exclusive scenes. Browse through searchable categories to quickly find specific kinks. Our archive covers solo performances, along with foot fetish. We continuously expand our adult catalog to maintain a huge database of erotic films. Browse our XXX universe and enjoy free adult entertainment anytime. No verification is necessary — just visit and start watching instantly.

  7. Users on our adult portal may explore a wide range of XXX media intended strictly for adults. Our porn site provides access to premium adult movies, high-resolution images, uncensored footage, and animated adult GIFs. Visitors can watch online full HD XXX movies across numerous genres, including mature women, natural curves, blonde, brunette, ebony, latina, interracial, amateur, homemade, casting, cosplay, fetish, BDSM, roleplay, voyeur, public, threesome, group scenes, and dozens of others. Our adult database features fresh content added regularly, ensuring that visitors always have access to trending porn. You can also explore most popular categories based on user preferences. All hosted materials are completely free and do not demand membership. There are no premium walls — simply click and watch. Our adult streaming platform supports buffer-free playback across smartphone devices. Whether you are searching for hardcore porn or the recently added content, our portal aims to provide nonstop entertainment. Explore thousands of porn stars and discover uncut versions. Browse through searchable categories to quickly find favorite performers. Our database covers couple scenes, along with cosplay outfits. We continuously expand our adult catalog to maintain a massive selection of erotic films. Explore our adult world and enjoy free adult entertainment anytime. No login is mandatory — just visit and enjoy unlimited porn.

Deixe um comentário

O seu endereço de e-mail não será publicado. Campos obrigatórios são marcados com *

Seu Encontro Com a Notícia
Políticas de privacidade

Este site usa cookies para que possamos oferecer a melhor experiência de usuário possível. As informações de cookies são armazenadas em seu navegador e executam funções como reconhecê-lo quando você retorna ao nosso site e ajudar nossa equipe a entender quais seções do site você considera mais interessantes e úteis.